Với sự hiệu lực của Quyết định 36/2025/QĐ-TTg về Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam, việc xác định chính xác mã ngành trở thành yêu cầu pháp lý quan trọng hàng đầu. Đối với các doanh nghiệp hoạt động theo mô hình OEM (Original Equipment Manufacturer) và ODM (Original Design Manufacturer), đây là một thách thức không nhỏ bởi hệ thống phân loại dựa trên sản phẩm cuối cùng, không trực tiếp phân biệt mô hình kinh doanh. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách lựa chọn và đăng ký mã ngành một cách chính xác, hiệu quả, đồng thời giới thiệu công cụ hỗ trợ đắc lực - ChatIIP.
Hiểu bản chất OEM và ODM để chọn đúng mã ngành
Trước khi đi vào phân loại mã số, việc nắm rõ sự khác biệt giữa hai mô hình là rất cần thiết, vì nó ảnh hưởng trực tiếp đến phạm vi hoạt động cần đăng ký.
- OEM (Nhà sản xuất thiết bị gốc): Doanh nghiệp sản xuất sản phẩm theo thiết kế, thông số kỹ thuật có sẵn từ đối tác đặt hàng. Đối tác này nắm giữ quyền sở hữu trí tuệ và bán sản phẩm dưới thương hiệu của họ. Ví dụ điển hình là Foxconn sản xuất iPhone cho Apple. Trọng tâm của OEM là năng lực sản xuất chính xác theo yêu cầu.
- ODM (Nhà sản xuất thiết kế gốc): Doanh nghiệp cung cấp cả dịch vụ thiết kế và sản xuất trọn gói. Họ thường có sẵn các thiết kế mẫu, và khách hàng có thể tùy chỉnh rồi bán dưới thương hiệu riêng. Mô hình này giúp khách hàng tiết kiệm thời gian, chi phí nghiên cứu phát triển (R&D) nhưng có thể hạn chế khả năng tùy biến sâu.
Điểm chung then chốt là: Dù hoạt động dưới mô hình nào, ngành nghề đăng ký của doanh nghiệp OEM/ODM sẽ được xác định dựa trên loại sản phẩm vật chất mà họ trực tiếp tạo ra, theo nguyên tắc phân loại của Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam.
Nguyên tắc “vàng”: Đăng ký theo sản phẩm sản xuất, không phải theo mô hình kinh doanh
Quyết định 36/2025/QĐ-TTg phân loại ngành kinh tế dựa trên quy trình sản xuất, nguyên liệu đầu vào và đặc tính sản phẩm đầu ra, không căn cứ vào loại hình sở hữu hay phương thức kinh doanh. Điều này có nghĩa, không có mã ngành riêng biệt mang tên “OEM” hay “ODM”.
Thay vào đó, doanh nghiệp cần “gọi tên” chính xác sản phẩm chính của mình và tìm mã ngành tương ứng. Dưới đây là hướng dẫn thực tế cho một số ngành phổ biến:
- Đối với doanh nghiệp sản xuất linh kiện, thiết bị điện - điện tử:
+ Sản xuất linh kiện điện tử (ví dụ: mạch in, tụ điện): Mã 2610.
+ Sản xuất thiết bị điện chiếu sáng: Mã 2710.
+ Sản xuất thiết bị viễn thông (ví dụ: điện thoại, router): Mã 2630.
- Đối với doanh nghiệp sản xuất cơ khí, máy móc:
+ Gia công cơ khí (tiện, phay, hàn…): Mã 25920.
+ Sản xuất máy móc, thiết bị chuyên dụng: Tìm mã cụ thể trong nhóm 282. Ví dụ: sản xuất máy nông nghiệp (28210), máy công cụ (28220), máy cho công nghiệp thực phẩm (28250).
- Đối với doanh nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng, hàng gia dụng:
+ Sản xuất sản phẩm từ nhựa: Mã 2220.
+ Sản xuất đồ gỗ, tre, nứa: Mã 1620.
+ Sản xuất hàng dệt may: Mã 1410 (trang phục) hoặc 13920 (hàng dệt sẵn khác).
Lưu ý quan trọng về mã cấp 4 và cấp 5: Khi đăng ký kinh doanh, doanh nghiệp phải sử dụng mã ngành cấp 4 (gồm 4 chữ số, ví dụ: 2592) làm mã chính. Có thể bổ sung mã cấp 5 chi tiết (4 hoặc 5 chữ số, ví dụ: 25920) để mô tả rõ hơn hoạt động.
Quy trình 4 bước đăng ký mã ngành cho doanh nghiệp OEM/ODM
- Xác định sản phẩm chính lõi: Liệt kê danh mục sản phẩm chính mà doanh nghiệp trực tiếp thiết kế (ODM) hoặc sản xuất (OEM). Sản phẩm nào tạo ra doanh thu lớn nhất thường được chọn làm ngành nghề chính.
- Tra cứu mã ngành tương ứng: Sử dụng Phụ lục I của Quyết định 36/2025 để tìm mã cấp 4 và cấp 5 phù hợp nhất với từng sản phẩm. Việc này đòi hỏi sự tỉ mỉ vì hệ thống phân loại rất chi tiết.
- Chuẩn bị hồ sơ đăng ký: Đối với doanh nghiệp mới, đăng ký các mã ngành đã tra cứu trong Giấy đề nghị thành lập. Doanh nghiệp đang hoạt động cần làm thủ tục thay đổi nội dung đăng ký kinh doanh để cập nhật từ hệ thống cũ (QĐ 27/2018) sang hệ thống mới.
- Ghi chú rõ ràng về hoạt động đặc thù (nếu cần): Trong một số trường hợp, có thể cần diễn giải thêm về tính chất OEM/ODM trong hồ sơ để làm rõ hoạt động thực tế của doanh nghiệp.
Trường hợp đặc biệt: Nếu doanh nghiệp của bạn hoạt động trong lĩnh vực quá mới, chưa có mã ngành phù hợp, cần làm công văn giải trình gửi Phòng Đăng ký kinh doanh để được xem xét và hướng dẫn cụ thể.
Giới thiệu ChatIIP - Trợ lý pháp lý AI thông minh cho doanh nghiệp
Việc tự tra cứu, đối chiếu thông tin từ các văn bản pháp luật dày đặc như Quyết định 36/2025 có thể khiến doanh nghiệp mất nhiều thời gian và dễ sai sót. ChatIIP ra đời như một giải pháp công nghệ đột phá, là trợ lý pháp lý AI chuyên sâu được thiết kế để đồng hành và hỗ trợ doanh nghiệp Việt hoàn toàn miễn phí.
ChatIIP có thể hỗ trợ doanh nghiệp OEM/ODM của bạn:
- Tra cứu mã ngành tức thì với độ chính xác cao: Thay vì lật từng trang tài liệu, bạn chỉ cần mô tả sản phẩm của mình bằng ngôn ngữ tự nhiên cho ChatIIP. Ví dụ: “Công ty tôi nhận gia công cơ khí chính xác theo bản vẽ của khách hàng thì đăng ký mã ngành nào theo QĐ 36?” hoặc “Sản xuất đèn LED chiếu sáng thông minh thuộc nhóm mã nào?”. AI sẽ phân tích và đưa ra câu trả lời chính xác trong vài giây.
- Cung cấp chông tin pháp lý toàn diện: ChatIIP không chỉ giúp tra mã ngành. Nền tảng này được xây dựng trên cơ sở dữ liệu pháp luật khổng lồ, có thể hỗ trợ bạn tìm hiểu các điều kiện kinh doanh có điều kiện, thủ tục thành lập/ thay đổi đăng ký doanh nghiệp, hay các chính sách ưu đãi liên quan đến ngành sản xuất.
- Hỗ trợ đa ngôn ngữ, phá tan rào cản: Với khả năng giao tiếp bằng tiếng Việt, Anh, Trung, Nhật, Hàn, ChatIIP là công cụ đắc lực cho cả doanh nghiệp trong nước và các đối tác, nhà đầu tư nước ngoài (FDI) trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
- Cập nhật tự động & luôn miễn phí: Dữ liệu pháp luật trên ChatIIP luôn được cập nhật tự động với các văn bản mới nhất, đảm bảo bạn luôn nhận được tư vấn chính xác theo quy định hiện hành. Đặc biệt, dịch vụ này hoàn toàn miễn phí cho mọi doanh nghiệp.
Để sử dụng, bạn chỉ cần truy cập website ChatIIP và bắt đầu đặt câu hỏi như đang trò chuyện với một chuyên gia pháp lý. Hãy nhớ, ChatIIP là công cụ hỗ trợ thông tin pháp lý đáng tin cậy. Đối với các vấn đề phức tạp có tính ràng buộc cao, việc tham vấn ý kiến chính thức từ luật sư hoặc chuyên gia tư vấn vẫn là cần thiết.
Việc lựa chọn và đăng ký đúng mã ngành theo Quyết định 36/2025/QĐ-TTg là bước đi nền tảng, giúp doanh nghiệp OEM/ODM hoạt động minh bạch, hợp pháp và tận dụng tối đa các chính sách ưu đãi của Nhà nước. Bằng cách hiểu rõ nguyên tắc phân loại dựa trên sản phẩm và chủ động ứng dụng các công cụ hỗ trợ thông minh như ChatIIP, doanh nghiệp sẽ vững vàng hơn trong hành trình phát triển bền vững và hội nhập sâu rộng vào thị trường quốc tế.
0 Nhận xét